Algemeen

380.000 volt hoogspanning over Fryslân, tracé bij Oudehaske en mogelijk Lemmer

Door: Douwe Bijlsma
Afbeelding
Afbeelding Omrop Fryslan

OUDEHASKE - Als laatste provincie van het land krijgt Fryslân de zwaarst denkbare hoogspanningskabel. Het gaat om een lijn van 380.000 volt. De aanleg ervan is nodig om de energietransitie mogelijk te maken. De exacte trajecten zijn nog niet helemaal bekend, maar zeker is dat het netwerk langs Oudehaske zal lopen. De kabel begint in Vierverlaten in Groningen en loopt door tot en met Ens in de Noordoostpolder. Op 25 maart is er een informatiebijeenkomst in Oudehaske.

De hoogspanningskabel moet toekomstige knelpunten op het net voorkomen. De verwachting is dat het net in 2030 niet genoeg capaciteit meer heeft om de elektriciteit te vervoeren. Dat komt onder andere door de opkomst van elektrische apparaten in huishoudens en het toenemende aantal elektrische auto’s.

Ruwweg 1 miljard
Een woordvoerder van TenneT zegt dat de komende jaren 1 op de 3 straten in ons land open moet voor het bedrijf, of voor regionale netbeheerders. In Fryslân is dat Liander. De nieuwe hoogspanningsverbinding gaat ruwweg 1 miljard euro kosten, denkt TenneT.

Voor het eerste deel van het traject, tussen Vierverlaten en Oudehaske, zijn twee opties in beeld: eentje over Leeuwarden en een andere over Drachten. Voor het tweede deel, tussen Oudehaske en Ens, wordt gekeken naar drie mogelijke verbindingen. Daarvan lopen er twee over Lemmer en eentje over Wolvega.

Gezondheid
“We willen het liefst een zo recht mogelijke verbinding, zodat het er niet onrustig uitziet in het landschap”, zegt een woordvoerder van netbeheerder TenneT. “Wel is het uitgangspunt zoveel mogelijk boven de grond, tenzij er sprake is van bijzondere omstandigheden. Daarbij mijden we sowieso woonkernen, scholen, boerderijen en kinderdagverblijven.”
Dat laatste is nodig, omdat hoogspanningsverbindingen volgens de richtlijnen van het RIVM minimaal 100 tot 200 meter afstand moeten houden van de bewoonde wereld. Dat heeft te maken met mogelijke effecten op de gezondheid van mensen die dichtbij zo’n kabel wonen.

Bij kinderen die in het verleden dichtbij hoogspanningslijnen woonden, werd vaker leukemie geconstateerd. Een direct verband is lastig aan te tonen, maar het was voor het RIVM genoeg om de afstand tot nieuwe hoogspanningslijnen te vergroten.

Windparken op zee
Door de nieuwe verbinding kan stroom, die bijvoorbeeld op de Noordzee opgewekt wordt door grote windparken, naar de rest van het land worden vervoerd. De verbinding is ook nodig voor meer en eenvoudiger stroomtransport van en naar Duitsland. Bovendien wordt er ruimte gecreëerd op onderliggende stroomnetten. In de toekomst wil TenneT ook kijken naar de mogelijkheid om in Fryslân een kV-hoogspanningsstation neer te zetten, zodat Fryslân ook direct profiteert van de verbinding.

Omdat het gaat om een zogenoemd ‘project van nationaal belang’ bepaalt de minister van Klimaat en Energie, samen met de minister van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening, waar het traject precies moet lopen. Komend jaar moet duidelijk worden welke van de trajecten de voorkeur heeft. TenneT hoopt in 2030 te beginnen met de bouw van de nieuwe verbinding.

Informatiebijeenkomst
In Oudehaske zal op 25 maart een informatiebijeenkomst worden gehouden. Daar is het mogelijk om meer informatie over de plannen te krijgen, waaronder over de mogelijke tracés en de onderzoeken. De bijeenkomst vindt plaats in het Kulturhus, van 19.00 tot 21.00 uur.

Bron: www.omropfryslân.nl