Zestigplusser Uilke Bosma doet ultra trails: “ terugkomen bij mijzelf is mijn grootste motivatie”

Door: Gea de Jong Oud 11 jun 2024, 13:15 Sport
Uilke Bosma
Uilke Bosma komt over de finish bij de Eiger Ultra Trail.
Uilke Bosma komt over de finish bij de Eiger Ultra Trail.

JOURE - De beleving, de omgeving, het gesprek aangaan met jezelf, de overwinning op jezelf, je grenzen verleggen. Het zijn een aantal opmerkingen uit de opsomming van de Uilke Bosma in zijn uitleg waarom de extreme duursport ultra trail running hem zo aanspreekt. “Je gaat fysiek kapot, maar de mentale energie die je ervan krijgt, maakt alles weer goed, zelfs beter,” stelt de 66-jarige Jouster.

Uilke Bosma liep onder andere marathons in Rotterdam (3x), Amsterdam, Enschede en Berlijn. Hij voltooide drie keer de Slachtemarathon en meerdere keren de Berenloop op Terschelling. Verder staan op zijn erelijst diverse ultra trail runs op Ibiza, de Eiger Ultra Trail en de Jungfrau-marathon in Zwitserland en de Zugspitz Ultra Trail op de grens van Duitsland en Oostenrijk. Leuk om te weten, daarnaast is hij ondernemer, echtgenoot, vader van vier kinderen en pake van vijf kleinkinderen. 

‘Lastig om je goed voor te bereiden’
Een ultrarun loop je niet zomaar. De afstanden variëren tussen veertig en honderd kilometer en de tocht gaat door een sterk afwisselend landschap. Daar gaan maanden van voorbereiding aan vooraf. “Het is lastig om je goed voor te bereiden in Nederland”, vertelt Uilke, die meestal zo’n vijftig tot zestig kilometer aflegt tijdens een ultra run. “We zijn een plat land. De technieken die je wilt trainen voor een ultra trail run zijn meer uitgebreid dan alleen het monotone hardlopen op een normale weg. Het is belangrijk dat je hele lichaam goed getraind is. Krachttraining hoort hier ook bij. Hoogtemeters maken doe ik bijvoorbeeld in Oranjewoud. Daar ga ik de uitkijktoren van Belvedère tig keer op en neer. De dichtstbijzijnde heuvelachtige omgeving waar je goed kunt trainen is Ibbenbüren/Tecklenburg, op twee uren rijden. Als je om 06.00 uur vertrekt, kun je om 08.00 uur gaan lopen. Daar train ik dan zo’n dertig tot veertig kilometer.”

Gecontroleerd afbouwen
“Voeding is ook een dingetje waar je goed op moet letten in de voorbereiding”, vervolgt hij. “Al maanden van te voren probeer je je lichaam zo schoon mogelijk te houden met gezond voedsel. Als de tocht is volbracht is het ook niet meteen klaar. Dan bouw je gecontroleerd weer af tot een basisniveau. Je weet al wanneer een nieuwe uitdaging er aan komt. Na een actieve rustperiode werk je weer toe naar het volgende trail moment.”

Grote sociale controle
Deelnemers aan een ultra trail maken onderweg van alles mee. “De sociale controle is groot. Iedereen let goed op elkaar. Je bent verplicht om elkaar te helpen, al lopen we niet allemaal netjes in een rijtje, in tegendeel. Het kan voorkomen dat je een uur lang helemaal niemand tegenkomt. Zonder kleerscheuren komt vrijwel niemand over de streep. Ik heb na een val mijn wonden ook wel eens moeten laten verzorgen bij een hulppost. Ik moest een keer bij een bergwand opklauteren met behulp van een touw. Halverwege kreeg ik kramp, ik kon niets meer. Daar hang je dan. Beneden mij stonden mensen die ook graag het touw wilden gebruiken. Ze moesten toch echt even wachten.”

‘Iedereen zijn eigen weg’
Het kan zijn dat de temperatuur bij de start in het dal zomers is, terwijl het op de berg vriest. “Je hebt te maken met hoogteverschillen en alles wat daarbij hoort”, legt hij uit. “Dat maakt het extra zwaar. Vanaf ongeveer 1.800 meter begint de lucht ijler te worden en vermindert het zuurstofgehalte in het bloed. De hartslag gaat omhoog. Je moet regelmatig een pauze inlassen, want je moet steeds weer op adem komen. Dit hangt ook samen met het stijgingspercentage; hoe steiler hoe zwaarder. Bovendien heb je zes kilo bepakking op je rug. Dat moet wel, want als er iets gebeurt en ze kunnen je niet zo snel vinden, moet je overleven. Twee liter water moet je altijd bij je hebben. Onderweg vul je je waterzak weer aan met het water uit de beekjes of bij de controleposten. Iedereen zoekt hierin zijn eigen weg. Dat past prima bij mij.”

Puur genieten
De allermooiste herinneringen bewaart Uilke aan zijn belevenissen in de vrije natuur. “De vaak heldere uitzichten tijdens de tocht zijn adembenemend mooi. Dan stop ik”, zo blikt hij terug op de ervaringen die hij mocht beleven. “Op zo’n moment is de wedstrijd niet belangrijk. De natuur is dan overweldigend mooi. Ondanks dat je afziet, is dit een vorm van puur genieten.”

‘Mijn afleiding is de natuur’
“Tijdens een ultra trail run ben je continu offroad. Je moet je eigen weg vinden. Het zijn soms maar geitenpaadjes. Ik neem ook een voorbeeld aan deze dieren. Als ze afdalen gaan ze met kleine hupjes naar beneden. Dat doe ik ook en ik wissel daarbij steeds van standbeen. Een trail brengt je in gebieden waar de meeste mensen niet snel zullen komen. Tijdens het trainen en de wedstrijden loop ik altijd zonder muziek. Mijn afleiding is de natuur. Ik neem alles van de omgeving in mij op. Daar krijg ik een kick van. Echt weer terugkomen bij mijzelf is mijn grootste motivatie. Daarom kan ik het ook zo lang volhouden.”  

Nog niet klaar
Om zijn conditie op peil te houden, schaatst hij in de winter. De Friese Elfstedentocht bracht hij twee keer tot een goed einde. “Het zou mooi zijn om dit nog een keer mee te maken,” vindt hij. “Dit jaar schaatste ik voor de eerste keer de alternatieve elfstedentocht op de Weissensee. Volgend jaar wil ik dat weer doen.” Op zijn wensenlijstje staan bovendien nog meerdere ultra runs. Hij somt er een aantal op: “Een wedstrijd in noordwest Spanje genaamd de Picos, de Europa en wedstrijden in de Pyreneeën en Schotland. Overal zijn de bergen anders. In Oostenrijk is het berglandschap meer glooiend, Zwitserland is echt steil. De Pyreneeën en de Dolomieten zijn meer woest en wreed. Twee zoons van mij hebben vorig jaar de run in de Dolomieten bij het Meer van Molveno gedaan, ook een mooie uitdaging. Zolang het lichaam het toelaat, wil ik graag een paar keer per jaar een ultra run blijven doen.”

Uilke Bosma
Tekst: Gea de Jong Oud
Zugspitz Ultra Trail. Uilke Bosma: Hierna ga de grens over, van Oostenrijk naar Duitsland.
Adembenemend uitzicht