Tien originele tweehanderzwaarden uit de Tachtigjarige Oorlog in raadhuis Balk
BALK – Op zolder van het raadhuis in Balk zijn tien originele tweehanderzwaarden aangetroffen. De wapens lagen er jarenlang opgeslagen, omdat men ervan uitging dat het om replica’s ging. Dankzij zorgvuldige opslag in noppenfolie zijn de zwaarden roestvrij gebleven. Na bestudering blijken het antieke exemplaren te zijn, van het type waarmee ook Grutte Pier destijds zou hebben gevochten—een vondst die de historische waarde aanzienlijk vergroot.
Grootste bij elkaar horende collectie in Nederland
De zwaarden zouden afkomstig zijn uit Sloten, waar zij in de stadsverdediging zijn gebruikt. Het betreft volgens betrokkenen de grootste, samenhangende verzameling zwaarden die in dezelfde tijd en op dezelfde plaats in Nederland zijn ingezet. De wapens zijn vervaardigd in Solingen (Duitsland), bekend om vakmanschap en de kwaliteit van het staal. Of de zwaarden daadwerkelijk in gevecht zijn gebruikt, is niet meer vast te stellen; wél wordt onderzocht wat de kwaliteit en huidige staat van elk exemplaar is.
Onderzoek en demonstratie
Conservatoren van het Nationaal Militair Museum lichtten het onderzoek toe dat tot de herwaardering heeft geleid. Oskar ter Mors, oprichter en hoofdtrainer van de Wapenkunst Academie Rijswijk, demonstreerde vervolgens de hantering van een van de zwaarden en beoordeelde het geteste exemplaar als “goed”. Verdere tests moeten uitwijzen hoe de overige zwaarden ervoor staan.
Tentoonstelling in voorbereiding
De komende periode worden alle tien zwaarden verder onderzocht. Daarna krijgen zij een plek in het museum. Hoe de presentatie er precies uit gaat zien, wordt nog uitgewerkt; bij de tentoonstelling staat veilige en verantwoorde omgang met de historische wapens voorop.
Tekst en foto’s: Folkert Folkertsma
