Willem en Elske van 125-jarig Café ’t Syl: “Dit is foar ús gjin bedriuw, mar in thús”

“Dit is net ús wurk”, zegt Elske in het bruine café waar we afgesproken hebben. “Dit is ús libben. En wy binne bliid dat wy dat mei safolle minsken diele kinne. We sitte hjir al fanôf 2011 en wenje boppe de saak.”

Het verhaal van Willem Blomkoal

Willem, geboren in ‘Stobbegat’( Vegelingsoord) draagt in Joure en omgeving een bijnaam die minstens zo bekend is als zijn café: Blomkoal. Lachend vertelt hij hoe die ontstaan is. “Ik ha tritich jier by grienteboer Huisman op’e Jouwer wurke. Hy hie de bynamme Appeltsje. Omdat ik dêr altyd griente snie, waard ik ‘Blomkoal’ neamd. En sa is it altyd bleaun. Ik ha der gjin probleem mei.” Die bijnaam hoort inmiddels net zo bij het café als de houten stamtafel en de oude foto’s aan de muur. 

In het midden op de foto Willem van der Meulen en Elske Bosma en de brouwers van Marren Bier: Peter vd Velde, Jan Oud, Freerk Pasveer, Marcel de Boer, Paul de Schiffart, Melle Dijkstra. (Peter Wesseling ontbreekt) - Foto aangeleverd

Vloerbedekking na een val

Het café heeft in de loop der jaren zo zijn eigenaardigheden gekregen. Willem herinnert zich levendig een voorval met een gokkast. “Der siet in jonge efter de fruitmachine. Op in stuit klapte er efteroer en kaam mei syn holle keihurd op it betonnen flier. Dat wie skrikken! Fan dy dei ôf tocht ik: dit noait wer. Dêrom leit hjir tsjintwurdich flierbedekking. It makket it waarmer én feiliger.”

Die praktische keuze groeide uit tot een geliefd detail. Op zaterdagavonden gebeurt het regelmatig dat jongeren hun schoenen uittrekken en die aan een spijker in de kroeg hangen. “It liket wol in ritueel”, lacht Elske. “Se rinne hjir dan op sokken om, krekt as wie it harren eigen wenkeamer. It jout thúsgefoel.”

Herinneringen en traditie

Café ’t Syl ademt historie. Foto’s van biljartwedstrijden, tekeningen van dorpskunstenaars en vergeelde krantenknipsels vullen de muren. “Elke foto fertelt in ferhaal”, zegt Elske. “It binne stikken fan it ferline dy’t wy hjir koesterje. In fraaie grutte swartwyt foto is dy fan it kafee út’e beginjierren. Der stiet noch ‘Café en Biljart’ op’e gevel. It waard doe ek wol ’t Jouster Veerhuis neamd.”

De vaste gasten zorgen op hun beurt voor een levendige traditie van verhalen en bijnamen. “Elk hat hjir wol in bynamme,” vertelt Willem. “It binne grapkes, mar se bliuwe hingjen. Sa wurdt elkenien diel fan it grutte ferhaal dat dit kafee is.”

Syls Gelok, jubileumbier met karakter

Voor het 125-jarig bestaan van ’t Syl besloten Willem en Elske iets bijzonders te doen: een eigen speciaalbier brouwen. Samen met de zeven vrienden van Marrenbier, hobbybrouwers uit de regio proefden ze wekenlang. “Wy woene gjin gewoan bier”, legt Willem uit. “It moast in bier wurde mei karakter, dat fertelde wêr’t wy foar steane. De namme Syls Gelok, past der hielendal bij It hat in alkoholpromille fan 6,8 prosent.” Het resultaat was een donker, krachtig bier met een label waarop de historie van het café staat afgebeeld. “As minsken der in slok fan nimme, priuwe se ek in bytsje fan ús skiednis”, zegt Elske trots.

Café ‘t Syl - Foto Henk van der Veer

Muziek, feest en gastvrijheid

Of het nu Koningsdag of Joustermerke is, in Café ’t Syl wordt elk feest uitbundig gevierd. Muziek speelt daarbij een grote rol. Soms klinkt er een accordeon, soms een swingende band. Maar ook als drummer Lukie aanwezig is tijdens de Jouster Merke. “Dan sjongt it hiele kafee mei”, vertelt Elske. “Dat binne de mominten dêr’t ik it meast fan genietsje.” Maar ook gewone avonden zitten vol warmte. “De jeugd komt hjir graach. Earst wat skruten, mar as se merke hoe’t elkenien mei-inoar omgiet, fiele se har thús. Dat jout ús hope foar de takomst”, zegt Willem.

Jouster Merke

Een van de hoogtepunten van het jaar voor de horeca in Vlecke Joure is de Jouster Merke, die dit jaar op donderdag 26 september plaatsvindt. “Foar ús is dat in feest sûnder gelikens”, zegt Willem. “De hiele Joure libbet dan ekstra op. De minsken komme fan heinde en fier, en ús kafee sit fol mei gesichten dy’t je soms allinnich dy iene dei yn it jier sjogge. It is in prachtige tradysje. Op’e kade foar it kafee is it dan stampfol.”

Als de laatste glazen leeg zijn en de lichten wat gedimd worden, blijven Willem en Elske vaak nog even napraten. “It giet ús net allinnich om bier tapje”, zegt Willem. “It giet om minsken byinoar bringe, om ferhalen diele, om laitsjen en soms ek in trien.” Elske vult aan: “Dit is foar ús gjin bedriuw, mar in thús. In plak dêr’t wy de minsken fan it doarp mei ferbine.”

En zo is Café ’t Syl na honderd jaar nog steeds wat het altijd al was: het kloppende hart van de gemeenschap. Een plek waar de vloer zacht is, de schoenen aan de spijker hangen, en waar elke slok bier een verhaal vertelt.