Algemeen

Inzamelingsactie Herdenkingsmonument Joure: “De verhalen moeten verteld blijven worden”

Door: Richard de Jonge

JOURE - Het heeft wat voeten in aarde gehad maar het voormalige herdenkingsmoment in Park Heremastate in Joure komt terug, in een nieuw jasje. De vergunning is verleend, de tekeningen zijn klaar en gepresenteerd en een deel van de benodigde 70.000 euro is bijeengebracht. Voor het ontbrekende deel wordt een inzamelingsactie gestart.

Jan Vermaning en Syco Fennema met in het midden op de achtergrond de plaats waar het herdenkingsmonument moet komen.
Jan Vermaning en Syco Fennema met in het midden op de achtergrond de plaats waar het herdenkingsmonument moet komen. Foto Richard de Jonge

Als er een onderscheiding zou zijn voor wilskracht en doorzettingsvermogen zou die subiet toegekend moeten worden aan de Stichting Herdenkingsmonument De Fryske Marren in casu voorzitter Jan Vermaning en penningmeester Syco Fennema. Beide (buur)mannen hebben veel energie en overtuigingkracht moeten inzetten over de noodzaak van het monument op de historische plek ten opzichte van een stropende ambtelijke molen en verschil van inzicht met betrekking tot de locatie. Voor de zomer van 2024 liep het overleg helemaal vast, maar na de vakantieperiode was er sprake van een bijna totale ommezwaai. Waar een paar weken rust al niet goed voor zijn. Jan Vermaning: “We dachten aan twee jaar genoeg te hebben om de boel op de rails te krijgen.” Dat liep toch even anders. “We hadden te maken met ontzettend veel bureaucratie en procedures, hetgeen het proces enorm heeft vertraagd.” 

‘Wij hebben iets door te geven’

Het proces van een nieuw herdenkingsmonument speelt al een poos met 2025 als speerpunt omdat het dit jaar tachtig jaar geleden is dat Joure is bevrijd. Vermaning: “Het is niet vanzelfsprekend dat we in vrijheid leven. Wij hebben iets door te geven, het verhaal moet verteld blijven. Er is steeds meer polarisatie in de maatschappij. Mensen worden verhard. Komt bij dat na de Tweede Wereldoorlog men het een plicht vond de helden, de slachtoffers te herdenken die hun leven hebben gegeven voor onze vrijheid en er in Park Heremastate een monument is gekomen, op burgerinitiatief. Maar na een paar jaar is dat monument weer afgebroken, We kunnen nergens vinden wanneer precies en waarom. Er is een inzameling gehouden gewoon met een collectebus langs de deuren en van dat geld is een plaquette gemaakt met daarop de negentien namen van de gevallen verzetshelden. Die hangt op de Jouster toren.” 


Kunstenaar Hans Rikken met een schaalmodel van het nieuwe herdenkingsmonument - Foto Gewoan Dwaan / Douwe Bijlsma

Geschoffeerd

“We wilden het monument graag op de historische plek hebben van bijna tachtig jaar geleden”, neemt Syco Fennema over. “De initiatiefnemers werden geschoffeerd door te stellen dat je ook wel een boom kunt planten (in plaats van een monument te plaatsen) en ook de historische locatie die wij voor ogen hadden werd ter discussie gesteld. Omdat we op deze twee punten zover uit elkaar lagen dat geen compromis meer mogelijk was, hebben we het gesprek beëindigd en zijn we opgestapt. Dat vonden we netter dan verwachtingen scheppen voor de andere partij.” Hoe anders hing de vlag er na de zomervakantie bij. De stichting kreeg te maken met andere - veel toegankelijkere - ambtenaren en na diverse gesprekken over behoud van sneeuwklokjes, krokkussen en locaties zoals onder aan de berg, naast de Oranjerie in de haven en in de buurt van het openlucht theater is uiteindelijk gekozen voor een plek vijf meter van de oorspronkelijke. Eind goed al goed zou je zeggen. Fennema: “We hebben te maken met drie belangrijke data in een jaar. De bevrijding van Joure op 15 april, de nationale herdenking op 4 mei en 15 augustus de capitulatie van Japan waarmee het hele Koninkrijk der Nederlanden is bevrijd. Door alle gedoe halen we een herdenking op 15 april bij het nieuwe monument niet, dat is spijtig, maar we hopen op 4 mei. Lukt dat niet dan hebben we 15 augustus als onthullingsdatum.” 

Inzamelingsactie

Waar de stichting nu tegenaan loopt als laatste hobbel, is dat de financiering nog niet helemaal rond is. Aan betalingen en toezeggingen is ongeveer de helft van de benodigde 70.000 euro binnen. Opmerkelijk is de subsidie van de Gemeente De Fryske Marren die redelijk genereus 10.000 euro heeft toegezegd, maar de stichting moet wel 2.000 euro leges betalen… Voor het bijeenbrengen van het nog ontbrekende deel wordt een beroep gedaan op de inwoners van de gemeente en op het midden- en kleinbedrijf. Dit door het organiseren van een actie waarbij het jaartal 1945 het uitgangspunt is. Vermaning: Het jaartal met dan de punt na de 1 en de komma na de 5 of de komma na de 4 voor bedrijven en de komma na de 9 voor particulieren. Maar via onze site mag je natuurlijk ook een ander bedrag overmaken.”