Als de pieper gaat, bruist de adrenaline: “Op het water heb ik een lach van oor tot oor”

Dit jaar bestaat de Koninklijke Nederlandse Redding Maatschappij 200 jaar. KNRM-ers doen hun werk geheel kosteloos en vrijwillig. In Lemmer komt de hechte groep bemanningsleden elke dinsdagavond bijeen om zaken door te spreken en te oefenen. Deze avond mogen wij daar bij zijn. 

Wekelijks oefenen
Het weer werkt niet mee. Het regent. Het deert de bemanning van de reddingboten in Lemmer niet. Nadat het een en ander is besproken, trekken ze hun overlevingspakken aan en gaan ze het water op. Het eerste onderdeel dat op de planning staat, is een wedstrijd tussen de beide boten. Het grote schip de Anna Dorothea neemt het op tegen de RIB Palace Noordwijk. De boei in het midden van het water moet met de straal uit de brandspuit in het doel van de tegenstander worden gespoten. “Dit is een goede oefening om precies te leren varen, de brandspuit en pomp te hanteren en samen te werken”, aldus de bemanning. Tijdens de wedstrijd worden de roergangers afgewisseld. Halverwege de wedstrijd wisselt de bemanning zelfs van boot.

IJsselmeer
Daarna gaan beide boten het IJsselmeer op, waar ze met hoge snelheid de kenmerkende golven van het IJsselmeer weten te bedwingen. Het is een spectaculaire ervaring. De boot stuitert over het water en de bemanning moet zeker beschikken over sterke zeebenen. Tijdens de vaart in de Anna Dorothea zit de schipper in het midden op de boot. Voor hem zit de roerganger, degene die het schip bestuurt. Rechts van hem zit de degene die de communicatie regelt. Deze persoon onderhoudt het contact via de marifoon en C2000. Links zit de persoon die verantwoordelijk is voor de navigatie. De schipper heeft de totale leiding over de reddingsoperatie.

Onmiddellijk paraat
Oefenen is een leuke bezigheid en heel belangrijk om als het erop aankomt goed te kunnen handelen. Wiebe Amels, op dit moment een van de schippers, vertelt wat de bemanningsleden zoal meemaken in de praktijk. “Het kan voor zeilboten bijvoorbeeld lastig zijn om de haven van Lemmer uit te zeilen door de wind en de hoek die ze moeten maken. Dan lopen ze vast bij de Lemsterhoek”, vertelt hij. ”De reddingboot komt ze dan helpen. Als de pieper gaat, zijn wij binnen tien minuten bij het station. Mensen in mijn omgeving weten dat, maar ook bij de supermarkt weten ze inmiddels wat ik doe en dat ik soms onmiddellijk weg moet. Mijn kar is daar wel eens in de koeling gezet, zodat ik hem later zo weer mee kon nemen.”

Reddingsoperaties
“De reddingsoperaties zijn altijd anders. Het is dankbaar werk. Dat staat voorop. Het kan ook wel eens heel verdrietig zijn. Als mensen komen te overlijden, maakt dat altijd diepe indruk op ons. Voor de verwerking hiervan kunnen wij hulp krijgen. Zelf zijn wij goed opgeleid en kunnen wij eerste hulp bieden. Voor extra medische bijstand kunnen wij een beroep doen op de artsen van de Radio Medische Dienst. Zij staan ons bij in ernstige gevallen. Het fijn om hen achter de hand te hebben. Ook kunnen wij een helikopter inschakelen als het nodig is.”

Nieuwe boot
De grote boot van Lemmer - de Anna Dorothea is - nog zo’n twee weken actief. “Dit schip heeft dertig jaar dienst gedaan,” vertelt Wiebe. “Ons nieuwe schip Pauline, is net te water gelaten en die mogen we heel binnenkort in gebruik nemen. Daar kijken we natuurlijk naar uit. Dat schip is sneller en zuiniger en natuurlijk voorzien van de nieuwste technische ontwikkelingen.”

Commissie
Elk reddingsstation heeft een bemanning en een commissie. De plaatselijke commissie houdt lokaal toezicht op het reilen en zeilen van het reddingstation. In Lemmer maakt Nellie Nijholt deel uit van de zeskoppige commissie. “Wij houden ons bezig met het functioneren van ons KNRM-station, denk aan het opleidingsprogramma, materiaal, fondsenwerving, dat soort dingen. Ik ben bijna elke dinsdagavond aanwezig en vind de missie van de KNRM mooi,” vertelt ze. “Het redden van mens en dier op het water spreekt mij erg aan. Ik ben graag op het water, ik hou van die vrijheid. Op het water heb ik een lach van oor tot oor. KNRM Lemmer is een hechte club mensen. Het voelt als familie. Dat is belangrijk voor het werk dat we doen. Als commissie zijn we ook de schakel tussen het station en het hoofdkantoor in IJmuiden, zodat we over en weer goed van alles op de hoogte zijn.”

Vrouwelijke schipper
Tijdens de oefening zien we Nellie ook de RIB besturen. “Ik zou uiteindelijk graag deel willen uitmaken van de bemanning en vaar op dinsdagavond graag mee”, vertelt ze. “Leuk om te vertellen is dat bij ons in Lemmer de eerste vrouwelijk schipper in de historie van de KNRM actief was. Dat is Aleid Boomsma-Cramer. Zij is als commissielid nog steeds betrokken bij alles wat wij doen.”

Donaties zijn welkom
“Wij zijn afhankelijk van giften en donateurs”, vervolgt Nellie. “Bij de KNRM zijn zo’n  veertienhonderd vrijwilligers actief. Dat is bijzonder want je hebt een grote verantwoordelijkheid. Het is vrijwillig maar niet vrijblijvend zeggen wij altijd. Het is belangrijk dat de KNRM in Lemmer het goede werk kan blijven voortzetten. De bemanningsleden moeten een goede uitrusting hebben, goed opgeleid zijn en met professioneel materiaal en apparatuur werken. Daar hangt een kostenplaatje aan. Op dit moment zijn we bezig met het opbouwen van een netwerk van bedrijven, dat noemen we rederskring. Geef je jaarlijks een donatie, dan krijg je daar ook wat voor terug. Op knrm.nl/reddingstations/lemmer is hier meer over te vinden.”

Altijd paraat
Bij terugkomst op het station evalueren de bemanningsleden de oefeningen en praten ze ze nog even na. “Als de boot weer aan wal ligt, blijft hij aan de stroom en de beluchting”, besluit Wiebe. “Het kan zomaar zijn, dat je snel weg moet. Op deze manier is de boot al enigszins voorverwarmd en krijgt de motor niet te erg z’n kop, wanneer er plotseling in geval van nood met hoge snelheid gevaren moet worden.” De KNRM van Lemmer staat altijd paraat.