FOTO'S / Historische Tweede Kamerverkiezingen: ,,Mag ik het potlood niet houden?!''

DFM - Vandaag is de eerste dag in de rij van drie dagen historische Tweede Kamerverkiezingen. Niet eerder was het mogelijk om op meerdere dagen fysiek en per post een stem uit worden gebracht. Door de coronapandemie is er uit veiligheidsoverwegingen voor deze opzet gekozen.

In De Fryske Marren zijn er vier locaties waar vervroegd stemmen mogelijk is. Naast SCC de Hege Fonnen in Lemmer en het Gaasterlânhûs in Balk zijn dat het Zalencentrum in Sint Nicolaasga en 't Haske in Joure.

De vroegstemlocaties zijn in eerste instantie bedoelt voor stemgerechtigden in die behoren tot de risicogroep in verband met het coronavirus. ,,Wij kunnen en mogen natuurlijk niet controleren of iemand tot die categorie behoort, dus in principe mag iedereen op maandag en dinsdag zijn of haar stem uitbrengen'', vertelt Sytse Holtrop als voorzitter van stembureau 't Haske. In Joure kon de keuze nog een keer extra kenbaar worden gemaakt bij de tafels voor de exitpoll voor de NOS.

Toezicht
Bij de ingang van de bureaus worden mensen er op gewezen dat ze hun handen moeten desinfecteren en een mondkapje moeten dragen voor ze het stemlokaal betreden. Hierop houdt een extra medewerker, normaal bestaat de bezetting uit drie leden, toezicht. Daarna wordt de identiteit gecontroleerd en de stempas ingenomen. Dit doen de vrijwilligers gezeten achter een tafel met een scherm van plexiglas.

Bij de tweede tafel krijgt men het stembiljet en het bekende rode potlood, waarna in het stemhokje de keuze wordt gemaakt uit een kandidaat van de maar liefst eenendertig deelnemende politieke partijen. Bij het laatste stembureaulid wordt het stembiljet opgevouwen in de bus gedaan én het rode potlood weer ingeleverd.

Schoonmaken potloden
Dit tot verbazing van menig kiezer, die denkt dat het potlood als souvenir mee naar huis kan. Er klinkt voordat het stembureau wordt verlaten dan ook regelmatig de vraag: ,,Mag ik het potlood niet houden?!'' Wellicht omdat men op televisie gezien heeft dat er gemeenten zijn waar dat wel het geval is. De Fryske Marren heeft er voor gekozen om het schrijfgerei her te gebruiken. Na inlevering worden de potloden ingespoten met desinfectiemiddel en met een doekje schoongemaakt.

De verkiezingen voor de Tweede Kamer duren nog tot en met woensdag. Dat is ook de dag waarop de meeste drukte wordt verwacht. Om teveel wachtenden te voorkomen wordt per locatie met een app doorgegeven hoe druk het is. Dit kunnen kiezers volgen op een speciale website.

Rond vier uur maandagmiddag waren er bij de vier stembureaus 1125 stemmen uitgebracht.