“Als Nando op de set is, heb ik een heerlijke dag”

Regisseur Steven de Jong over de nieuwe Kameleon-film

TERHERNE - Ze hebben natuurlijk helemaal geen introductie nodig,  Sietse en Hielke Klinkhamer, de beroemde Friese tweeling. Want zeg nou zelf, wie is er niet mee opgegroeid? Hele generaties smulden van hun avonturen. Tot op de dag van vandaag. Maak een willekeurige Nederlander, of ie nou 70 of 7 jaar oud is, midden in de nacht wakker, vraag hem of haar de naam te noemen van een beroemde Friese schuit en tien-tegen-één, nee, honderd-tegen-één, dat ie antwoordt: “De Kameleon”. Een ander antwoord is vrijwel onmogelijk.

Inmiddels heeft regisseur Steven de Jong twee films gemaakt die gebaseerd zijn op de bekende boeken van Hotze de Roos. In 2003 kwam ‘De schippers van de Kameleon’ uit, in 2005 ‘Kameleon 2’. In 2018 maakte hij voor de NPO ook nog een twaalfdelige serie. Op dit moment is hij druk bezig met een nieuwe film, de derde, nou ja, eigenlijk de vierde. Tussen de overvolle draaidagen door spraken we met hem.

“Ja eigenlijk is het de vierde”, zegt Steven de Jong. “Want van de twaalf afleveringen van de serie hebben we ook nog een film gemaakt: ‘Kameleon 3’. Die is te zien op ons eigen platform, zeg maar ons eigen Netflix-kanaal, filmambassade.nl.”

Nieuw filmscript
Steven de Jong: “De nieuwe film heet ‘Kameleon aan de ketting’. Hij is niet op een bestaand boek gebaseerd. Dick van de Heuvel en ik hebben samen het script geschreven. Het initiatief voor de nieuwe film kwam eigenlijk van investeerders. Die hebben er ook voor gezorgd dat de financiering is rondgekomen. Het mooie is; we doen er heel veel mensen een plezier mee. De oude films worden ook nog steeds uitgezonden. Er zijn natuurlijk elke keer weer nieuwe kinderen, maar daarnaast zijn er ook veel ouderen die er fan van zijn.

Die populariteit is natuurlijk ook niet zo gek, er zitten zoveel positieve elementen in. Alles speelt zich buiten af, lekker in de natuur en het gaat over saamhorigheid, over elkaar helpen, over lef, over het scheuren met zo’n boot, dat willen we allemaal toch wel?”

Nieuwe tweeling
“De tweeling die in de eerste film speelde, Coen en Jos van der Donk, is inmiddels 33 jaar. Eén van hen heeft nu zelf een tweeling. Toen we op zoek gingen voor een tweeling voor deze nieuwe film kregen we ongeveer zestig à zeventig reacties. Door de coronatoestanden was het niet een casting zoals normaal. Veel van hen presenteerden zich in zelfgemaakte filmpjes. De Sietse en Hielke van nu heten Sens en Imme Gerritsen. Ze zijn veertien jaar en komen uit Utrecht. In augustus zijn we begonnen met de opnamen. We draaien op veel plekken in Friesland. In en om Terherne natuurlijk, het officiële Kameleondorp, maar ook in Balk, Eernewoude, Leeuwarden en op veel plekken rond het Sneekermeer.”

Jaloersmakend spel
“De film bestaat uit een paar verhaallijnen die door elkaar lopen. De belangrijkste is een jongen met Down die op een zorgboerderij werkt en van een aantal zaken wordt verdacht en ook de schijn tegen heeft dat hij de schuldige is. De onderliggende boodschap is dat iedereen mee moet kunnen doen in onze samenleving en dat we allemaal, ieder op z’n beurt, onze eigen beperkingen hebben. De jongen met Down die die rol speelt is Nando Liebregts uit Boxtel. We hebben hem gevonden via Ivo Niehe. Die heeft een paar jaar terug een voorstelling gemaakt met Down-jongeren en hem aan ons getipt.

Nando is 25 jaar. Al zijn gevoelens zijn heel intens. Als hij blij is, is-tie ook heel blij. Het is een feest om met hem te werken. Als hij op de set is, heb ik een heerlijke dag. Nando doet het fantastisch. Hij speelt zo gruwelijk echt. Dat is voor collega’s jaloersmakend om te zien. Hij zit echt helemaal in het moment. Dat is precies waar je als acteur altijd naar streeft. Hij is heel close met Sietse en Hielke. In de film doet ook een gothic meisje mee. Daar is hij onafscheidelijk mee. Hij wil heel graag dat zijn ‘matties’ op de set staan als hij moet spelen. Die doen dat ook graag. Soms blijven ze er uren langer voor. Over saamhorigheid gesproken.”

Boot op zonne-energie
“Zo’n film is natuurlijk ook een knipoog tussen de oude en de nieuwe tijd. We sluiten onze ogen niet voor de hedendaagse ontwikkelingen. We zien nu ook windmolens in de film en de zonnepanelen blinken je tegemoet. Een verhaallijn die er ook in zit, is dat diesel voor boten verboden wordt. Dus moeten Sietse en Hielke op zoek naar een nieuwe oplossing voor hun boot. Daar komt het thema van de zonne-energie om de hoek kijken. Met een solar boot kun je ook wonderen verrichten natuurlijk.”

Perfect zomergevoel
“We draaien in korte tijd. In twee maanden moet alles erop staan. Sommige dingen blijven moeilijk om te regisseren. Je hebt de beruchte vier B’s: bootjes, baby’s, beesten en sorry ja, soms ook bejaarden. Maar het weer is natuurlijk helemaal onvoorspelbaar. In augustus hebben we eerst prachtige dagen gehad, maar ja, aan het eind van de maand zijn toch al onze tenten weggewaaid. We zijn natuurlijk een soort reizend circus en dan gebeuren dat soort dingen.

Op een normale dag zijn we met zo’n twintig crewleden en zo’n vijf tot tien acteurs. Er blijft een mannetje of dertig eten elke dag. Alles coronaproof. Iedereen heeft z’n eigen drinkfles, eigen mondkapjes, eigen eetbakjes, eigen borden, noem maar op. Alles op naam. Een heel georganiseer. Eind september zijn we klaar met draaien. Als de missie dan is volbracht kan ik weer wat aankomen, want ik lever elke keer wel een paar kilo in tijdens het draaien. Daarna, van de winter, de montage. Dan wil ik ‘m 1 mei opleveren. Da’s de ideale tijd, want die film heeft het perfecte zomergevoel.

Ik wilde iets maken dat ik nooit eerder gemaakt had. Ik zocht naar iets nieuws. Dat heb ik met Nando gevonden. Dat Down-verhaal maakt de film echt anders dan de voorgaande Kameleon-films. Wat ik je zeg, een feest om te doen.”

Tekst en foto’s: Piebe Piebenga




Koop lokaal - bij onze vrienden

Agenda De Fryske Marren

Wees loyaal – aan onze vrienden